մանկավարժական աղբիւրներ արեւմտահայերէնով

Վերացական արուեստը

«Վերացական արուեստը կը բաժնուի երու մասի՝ յարաբերական եւ բացարձակ։ Առաջինը կը ներշնչուի իրականէն ու նշմարելի կը դարձնէ գոյութեան մը ձեւը։ Երկրորդը կը ներշնչուի բնութեան բացակայութենէն։ Կը ստեղծագործէ անիրական ձեւակերպներ. կը սկսի հոն՝ ուր բնութիւնը կը դադրի»։ Այս բաժնին մէջ տեղ գտած են յետեւեալ արուեստագէտները՝ Լարիոնով (Larionov) Մալեւիչ (Malevitch, Kazimir) Ռոտենկօ (Rodenko) Քանտինսկի (Kandinski, Vassili) Մոնտրիան […]

Փարիզեան դպրոցը

«Մինչեւ տպաւորապաշտութիւն, արուեստի ուխտատեղիներն էին Ֆիրենցէ, Հռոմ եւ Վենետիկ։ Ամէն արուեստագէտի համար պայման էր երթալ այդ երկիրները եւ մկրտուիլ իտալական արուեստի հանճարին մէջ։ Տպաւորապաշտներուն յեղափոխութիւնը արուեստագէտներուն արշաւը կ՚ուղղէ Փարիզ, նոր գաղափարներու հայրենիքը»։

Իտալական արուեստը

«Իտալիա երկու քաղաքակրթութիւն իւրացուց՝ բիւզանդական եւ հռոմէական…։ 1250ի շուրջ… Իտալիոյ հումանիստները սկսած էին ուսումնասիրել հնութեան մեծ միտքերը, ճշդելու համար լատին գրականութեան վերագրուած գաւառականութիւնը։ Մտաւորական այս բարձր միջավայրին մէջ է, որ կը կազմուի եւրոպական կերպարուեստին հայրը եւ անոր առաջին հանճարը՝ Ճիոթթօ։ Ճիոթթոյով վերջ կը գտնէ բիւզանդական արուեստին տիրապետութիւնը Եւրոպայի վրայ ու կը բացուի իտալական արուեստին տիրապետութիւնը, […]

Ֆլաման Դպրոցը

«Իտալական վերածնունդի ընթացքին, տեղային տարբեր նկարագիրներով ուրիշ մեծ նկարչութիւն մը կը կազմուի հիւսիսային երկու փոքր երկիրներու մէջ, որ իտալականին հետ մայրը պիտի ըլլայ ուրիշ ժողովուրդներու արուեստին։ Պելճիքա եւ Հոլանտա միացեալ հայրենիքն են այդ նոր դպրոցին, որ կը կոչուի Ֆլաման»։ Այս բաժնին մէջ տեղ գտած են յետեւեալ արուեստագէտները՝ Հիւպեր եւ Ժան Վան Էյք (Hubrecht & Jan […]

Հոլանտական արուեստը

«ԺԵ. Դարու երկրորդ կէսին, քաղաքական ու կրօնական երկարատեւ անհամաձայնութիւնները վերջնականապէս կը բաժնեն երկու տարբեր դաւանանքներու, երկու տարբեր եւ անկախ պետութիւններու, հոլանտական ու պելճիքական հասարակաց կեանքի դարաւոր եղբայրակցութիւնը (…) Հոլանտացի նկարիչներուն կը մնար երկու բան՝ մարդը եւ բնութիւները»։ Այս բաժնին մէջ տեղ գտած են յետեւեալ արուեստագէտները՝ Ռամպրանտ (Rembrandt van Rijn) Ֆրանս Հալս (Frans Hals) Վերմէէր (Vermeer […]

Սպանական աուեստը

«Ոգեկան ու աշխարհիկ կիրքերուն հակադրութիւնը, որ Ֆիրենձէն վերածած էր ռազմադաշտի, Սպանիոյ մէջ կ՚ապրի համակերցութեան խաղաղութիւնը։ Այս բաժնին մէջ տեղ գտած են յետեւեալ արուեստագէտները՝ Էլ Կրեքօ (El Greco) Վերասքուէզ (Velasquez, Diego-Rordriguez de Sieva Y)

Անգլիական արուեստը

«ԺԸ. դարու կէսին, Անգլիա յանկարծ կը յայտնուի անշփոթելի դիմագիծով, առանց սկսնակի վարանոտ շրջանէ մը անցնելու։ Այս տարօրինակ զարթօնքին հայրը կը նկատուի Վան Տիք, Անգլիոյ թագաւորին եւ իշխաններուն պաշտօնական նկարիչը»։ Այս բաժնին մէջ տեղ գտած են յետեւեալ արուեստագէտները՝ Հոկարթ (Hogarth, William) Պլէյք (Blake, William) Ռէյնոլտս (Reynolds, Joshua) Կենսպորօ (Gainsborough, Thomas) Քանսթըպըլ (Constable, John) Թըռնըր (Turner, Joseph-Mallord-William)

Գերմանական արուեստը

«Գերմանիա դասական դպրոց գրեթէ չէ ունեցած։ Պատճառներէն մէկը կրօնական պայքարներն էին, որոնք ե րկար ատեն զբաղեցուցին ժողովուրդը… Բայց գլխաւոր պատճառը, Գերմանիոյ բարձրագոյն տեսութիւններով ու գերբնական հարցերով շատ զբաղիլն էր։ Սրտի որեւէ գործունէութիւն կ՚ենթարկուէր իմաստականութեան ազդեցութեան»։ Այս բաժնին մէջ տեղ գտած են յետեւեալ արուեստագէտները՝ Տիւրեր (Dürer, Albrecht) Հոլպայն (Holbein) Կրունվալտ (Grünewald)